Bantmag

Eve plakçalar gelmesi ve CD fiyatlarının ucuzlaması benim "albüm kapağı", "şarkı listesi" gibi kavramları yeniden keşfetmem demek olduğu gibi, albüm satın almadığım dönemleri de "ahlakî" açıdan değerlendirmeye yönlendirdi beni. Tüm bunların alternatifi, "internet", ahlakî ikilemlerin hüküm sürdüğü bir mayın tarlası... İnternet üzerinden dosya paylaşımı yasadışı fakat ayrıca da "ahlaksızca" bir davranış mıdır? Spotify gibi, müzisyenlere aşırı derecede az miktarda ödeme yapan siteleri mi kullanmalıyım illa ki? Müzisyenlerin internete kendi rızalarıyla koyduğu şarkıları dinlemek yasal sadece fakat bu da "etik" bir davranış mıdır?

DJ, prodüktör ve müzisyenlerden meydana gelen Londralı house grubu Swayzak'ın, geçtiğimiz ocak ayı içerisinde Facebook üzerinden dile getirdiği popüler kültürle ilgili yakınmalarına göz atalım: "10.438 takipçimiz var ama bir ayda sadece üç satış yapabildik! Siteye bedava şarkı yüklediğimizde ise günde 150 kişi o şarkıyı indiriyor" diye yazıyor Facebook iletilerinden birinde. "Müzik yapmak için saatlerimi ve günlerimi veriyorum. Peki insanlar müziğe ulaşabilmek için ne veriyorlar? Müzik yapmanın bir anlamı kaldı mı artık günümüzde? Saçma sapan bir şekilde değil de içimizden gelerek, tüm kalbimizle müzik yapıyoruz ama bunun değeri ne?"

Gerçekten de profesyonel bir müzisyen için sadece üç adet satış yapmış olmak büyük bir darbe sayılabilir ama diğer yandan da benim yirmi yıldır, yani müzik yaptığım tüm süre boyunca elde ettiğimden daha fazla bir satış bu. Çello ve bir kayıt cihazıyla olan ilk müzikal girişimlerim ticarî açıdan pek uygun olmasa da sonraki on beş sene boyunca kafası karışık, gürültülü ve kötü kaydedilmiş müzikal projelerimi CD ve MP3 olarak çoğaltıp durdum. Benimle aynı durumda olan bir sürü insan tanıyorum. Sadece bu da değil, yaptığı müziğin karşılığında kazandığı para ile geçimini sağlayamadığı için başka işler de yapmak zorunda kalan insanlar var. Şimdi biri çıkıp da benim yetenekli bir müzisyen olmadığımı ya da Swayzak gibi kendimi bu işe adamadığımı, yenilikçi olmadığı söyleyebilir haklı olarak. Lâkin, Swayzak'ın o sözünü ettiğimiz yakınmaları "yetenek" hakkında değil, tamamen para kazanmak ile ilgiliydi. Ayrıca tüm o yakınmalar, müzik yapma amacının para kazanmak olduğunu söylüyordu daha çok. Adele toplamda 15,3 milyon satış elde ettiyse o zaman Adele gibi müzik yapalım hepimiz. Belki sen de saçma sapan bir şekilde müzik yapmaya başlamalısın Swayzak? Veyahut müziğini yaparken normalden birkaç saat veya birkaç gün daha fazla çalışabilirsin.

Hevesli müzikseverler için hiçbir ücret ödemeden müzik dinleyebilmek büyük bir mucizedir. Bir kere, çok daha fazla insan ilginç ve farklı türlerde müzik keşfetme imkânı buluyor. Diğer taraftan da müzisyenler hak ettiklerini düşündükleri parayı kazanamıyorlar. İhtiyacımız olan yeni yasalar ya da yeni bir müzik dağıtım yöntemi... Hiç olmadı, kafayı müzikle bozmuş birilerinin yeni bir manifesto hazırlaması gerekiyor. İhtiyacımız olmayan bir şey varsa o da DJ'lerin ilkokul çocukları gibi davranıp, insanlar müziklerini bedavaya indiriyor diye para kazanamadıklarından yakınıp durmaları. Hele ki günümüzde Avrupa ucu gözükmeyen bir ekonomik gerilemenin içerisinde bocalayıp dururken...